VoWoCo Beceri Matrisi'ni Tanıtıyoruz
Günümüzde kadın girişimcilerin gerçekten hangi becerilere ihtiyacı var? Günümüzde bir kadın olarak bir iş kurmak, sürdürmek ya da yeniden başlatmak için gerçekte ne gerekiyor?
VoWoCo Beceri Matrisi, Macaristan, İtalya, Portekiz ve Türkiye’de yapılan araştırmalara dayanan, kanıta dayalı bir çözüm sunuyor. Bu matris, farklı ulusal bağlamlarda kadınların girişimcilik yolculuklarını şekillendiren yetkinlikleri, zorlukları ve gelişim ihtiyaçlarını ortaya koymaya yardımcı oluyor.
Önemli bulguları inceleyin, kadın girişimcilerin en büyük zorluklarla nerede karşılaştığını öğrenin ve bu içgörülerden nasıl pratik destek araçları oluşturulduğunu görün.
01
Nedir?
VoWoCo Beceri Matrisi, projenin araştırma süreci kapsamında belirlenen temel girişimcilik becerilerini ortaya koyan pratik bir çerçevedir. Genel bir iş becerileri listesi sunmak yerine, karmaşık, kaynakların kısıtlı olduğu ve genellikle toplumsal cinsiyet ayrımcılığının yaşandığı ortamlarda yolunu bulan kadın girişimcilerin gerçek deneyimlerini yansıtmaktadır.
Bu matris, kadın girişimcileri, mentorları, eğitmenleri, araştırmacıları ve karar vericileri desteklemek üzere tasarlanmıştır. Girişimcilik hazırlığını daha iyi anlamak, beceri eksikliklerini tespit etmek ve daha hedefli destek önlemlerinin alınmasına yardımcı olmak amacıyla kullanılabilir.
02
Bunun önemi nedir?
Bir iş kurmak, büyütmek ya da yeniden başlatmak, nadiren sadece mesleki bir yolculuk olur. Birçok kadın için bu, bakım sorumluluklarıyla başa çıkmak, ağlara sınırlı erişim, yapısal önyargılar, maddi baskı ve kendileri düşünülerek tasarlanmamış ortamlarda sürekli olarak güvenilirliğini kanıtlama zorunluluğu anlamına da gelir.
VoWoCo Beceri Matrisi, bu gerçekleri ortaya çıkarmak amacıyla oluşturuldu. Bu matris, kadın girişimcilerin en sık hangi becerilere başvurduğunu, desteğin en çok nerede ihtiyaç duyulduğunu ve girişimcilik başarısının neden sadece iş planlamasıyla sınırlandırılamayacağını ortaya koymaya yardımcı oluyor.
03
Nasıl geliştirildi?
Beceri Matrisi, dört ülkede yürütülen çok aşamalı bir araştırma süreci sonucunda geliştirilmiştir. İlk olarak VoWoCo, ortak bir ülkeler arası araştırma tasarımı kullanarak kadın girişimciler, işgücü piyasasına yeniden katılan kadınlar ve liderlik pozisyonlarında bulunan kadınlarla odak grup görüşmeleri gerçekleştirmiştir.
Toplamda 36 kadın odak grup çalışmalarına katıldı; her ülkeden dokuz katılımcı yer aldı. Katılımcıların yanıtları altı aşamalı bir kodlama süreciyle analiz edildi ve bu analiz sonucunda 66 birinci dereceden beceri, 17 ikinci dereceden beceri teması ve dört genel beceri kümesi boyutu ortaya çıktı.
Bulguları daha da sağlamlaştırmak amacıyla proje kapsamında dört ülkenin tamamında işgücü piyasası analizleri gerçekleştirilmiş ve bu sonuçlar odak grup verileriyle karşılaştırılmıştır. Son olarak, Beceri Matrisi akademi, özel sektör, STK’lar ve kamu kurumlarından 22 uluslararası uzman tarafından doğrulanmış ve böylece matrisin geçerliliği ve güvenirliği teyit edilmiştir.
04
Önemli bulgular
Araştırma net bir eğilim ortaya koymaktadır: İlişkisel ve sosyal beceriler, girişimcilik yetkinlik modelinde en güçlü temel unsur olarak öne çıkmakta ve bulguların yüzde 35,2’sini oluşturmaktadır. Bunu yüzde 29,6 ile yönetim ve operasyon becerileri, yüzde 19,8 ile kişisel ve davranışsal beceriler ve yüzde 15,4 ile bilişsel ve stratejik beceriler izlemektedir.
En önemli konular arasında ağ oluşturma ve sosyal sermaye, özdenetim ve motivasyon, stratejik planlama, uyarlanabilir liderlik ve toplumsal cinsiyet-kurumsal dinamiklerde yol bulma yer almaktadır. Bireysel beceri düzeyinde ise en sık bahsedilen yetkinlikler arasında stratejik haritalama, bireysel alan uzmanlığı, ilişkisel empati, yasal düzenlemelerde yol bulma ve dayanıklılık bulunmaktadır.
Tematik Beceri Alanları
65 ayrı beceriden derlenen 17 genel tema.
Ağ Oluşturma ve Sosyal Sermaye
Girişimcilerin güven, rehberlik ve fırsatlar elde etmelerine yardımcı olan bağlantıları ve sosyal desteği ele alır.
Fırsat Tanıma
Piyasadaki değişimleri algılama, bağlantıları kurma ve gelecek vaat eden iş fırsatlarını fark etme becerisini kapsar.
Yetenek Yönetimi
İşletmenizin ekip yönünü güçlendirir: görevleri delege etme, nesiller arası sürtüşmeleri çözme, liyakate dayalı sistemler oluşturma ve gelişim süreçlerini yönlendirme.
Özdenetim ve Motivasyon
Kurucuların değişime uyum sağlamasına, odaklanmasını sürdürmesine ve yoluna devam etmesine yardımcı olan içsel motivasyon ve dayanıklılığı ortaya koyar.
Stratejik Planlama
Net planlama, dikkatli muhakeme ve belirsizlik ortamında ilerleme becerisiyle vizyonu eyleme dönüştürür.
Uyarlanabilir Liderlik
Kurucuların esnek kalmasını sağlar; böylece değişikliklere uyum sağlayabilir, değişim sürecinde liderlik edebilir ve yeni zorluklara güvenle yanıt verebilirler.
Aile İşletmesi Yönetimi
Nesiller boyu bir aile işletmesini yürütmenin gerektirdiği kendine özgü sorumlulukları ve ilişkileri ele alır.
İnovasyon ve Yaratıcılık
Yaratıcılık, tasarım ve erken aşamadaki testler sayesinde fikirleri pratik ve kullanıcı odaklı çözümlere dönüştürür.
Teknik ve Dijital
Girişimcilerin daha verimli çalışmak, görevleri otomatikleştirmek ve verileri daha iyi değerlendirmek için ihtiyaç duydukları dijital araçları ve teknik becerileri ele alır.
İnsan Sermayesi Optimizasyonu
Bilgi, deneyim ve ekibin güçlü yanlarını mümkün olan en akıllı şekilde kullanmaya odaklanır.
Finansal Yönetim
Bir işletmeyi finanse etmek, parayı iyi yönetmek ve büyüme planları yapmak için gerekli olan finansal becerileri ele alır.
Sosyal Uyum
Sosyal durumları doğru bir şekilde algılama, başkalarıyla iyi ilişkiler kurma ve farklı beklentilere akıllıca yanıt verme becerisini kapsar.
Dayanıklılık Yönetimi
Güçlü kalma, başarısızlıklardan sonra toparlanma ve reddedilme ya da baskı altında bile ilerlemeye devam etme becerisini ele alır.
Pazar Genişlemesi ve Ölçeklenebilirlik
Bir işletmeyi büyütmek, yeni pazarlara uyum sağlamak ve pratikte işe yarayan bir şekilde ölçeklendirmek için gerekli becerileri ele alır.
Cinsiyet ve Kurumsal Uyum
Cinsiyetle ilgili engelleri aşma, bakım ve iş arasında denge kurma ve ilerlemek için doğru desteği bulma becerilerini kapsar.
Etik ve Sosyal Yönetişim
Etik seçimler, toplumsal etki, sürdürülebilirlik ve uzun vadeli yaşayabilirlik arasında denge kuran bir iş kurma becerisini ifade eder.
Hukuk ve Uyum
Sözleşmeleri anlama, yönetmeliklere uyma ve yasal gereklilikleri güvenle yerine getirme becerisini ifade eder.
Dört Temel Yetenek Sütunu
17 temaya yayılmış 65 beceriden oluşan, geçerliliği kanıtlanmış bir yapı.
05
Kadınlar bize neler anlattı
Beceri Matrisi, dört ülkedeki kadınların yaşam deneyimlerine dayanmaktadır. Katılımcılar girişimciliği yalnızca fırsat yaratma olarak değil, aynı zamanda uyum sağlama, hayatta kalma, müzakere ve kişisel dönüşüm süreci olarak da tanımladılar.
Onların hikâyeleri, tekrarlanan gerçeklere işaret ediyor: Güven inşa etmek zaman alır, hukuk ve kurumsal sistemlerde yolunu bulmak çoğu zaman zordur, iş ve bakım arasında denge kurmak yorucudur ve erkek egemen sektörlerde özgüven sarsılabilir. Bununla birlikte kadınlar, dayanıklılık, empati, ilişki kurma ve stratejik uyum sağlama konusunda güçlü yeteneklere sahip olduklarını da dile getirdiler.
Önemli bulguları inceleyin
VoWoCo araştırma sonuçlarının özet bir görsel özeti; dört ülkeden elde edilen başlıca bulgular ve kadın girişimcilerin en önemli olarak belirttikleri temel beceri alanları.
Ülke perspektifleri
Beceri Matrisi, kadın girişimcilerin her ülkede aynı koşullarla karşı karşıya kalmadığını da ortaya koymaktadır. Çerçeve her ne kadar ortak olsa da, farklı becerilere verilen önem bağlama göre değişiklik göstermektedir.
Psikolojik Sermaye
Macaristan, sınırlı sosyal sermayeye tepki olarak öz farkındalık, kimlik uyumu ve kariyer geçişinin özellikle önemli olduğu, psikolojik açıdan yoğun bir profil sergilemektedir.
Ana yön:
- Özdenetim ve Motivasyon
- Uyarlanabilir Liderlik
- Stratejik Planlama
Temel yetersizlik:
- Aile İşletmesi Yönetimi
- Dayanıklılık Yönetimi
- Teknik ve Dijital
Sosyal Sermaye
İtalya, girişimcilik başarısında sosyal bağların önemini yansıtan, toplumsal ağlara ve ilişkisel empatiye büyük önem veren, ilişkilerle iç içe geçmiş yapısıyla öne çıkmaktadır.
Ana yön:
- Ağ Oluşturma ve Sosyal Sermaye
- Özdenetim ve Motivasyon
- Cinsiyet ve Kurumsal Uyum
Temel yetersizlik:
- İnovasyon ve Yaratıcılık
- Aile İşletmesi Yönetimi
- Etik ve Sosyal Yönetişim
Kurumsal Sermaye
Portekiz, stratejik planlama, belirsizlik yönetimi ve pratik karar alma süreçlerinin özellikle önemli bir rol oynadığı, kurumsal açıdan sağlam bir yapıya sahip bir ülke profilini ortaya koymaktadır.
Ana yön:
- Stratejik Planlama
- Ağ Oluşturma ve Sosyal Sermaye
- Uyarlanabilir Liderlik
Temel yetersizlik:
- Yetenek Yönetimi
- Fırsat Tanıma
- Aile İşletmesi Yönetimi
Fırsat Sermayesi
Türkiye, güçlü bir piyasa duyarlılığı, yüksek risk alma eğilimi ve veri görselleştirme ile hızlı mühendislik gibi gelişmekte olan dijital yetkinliklerle karakterize edilen, fırsat odaklı bir profil sergilemektedir.
Ana yön:
- Ağ Oluşturma ve Sosyal Sermaye
- Özdenetim ve Motivasyon
- Teknik ve Dijital
Temel yetersizlik:
- Yetenek Yönetimi
- Hukuk ve Uyum
- Uyarlanabilir Liderlik
06
Bu, yolculuğunuz açısından ne anlama geliyor?
Beceri Matrisi, başarılı ya da başarısız olabileceğiniz bir sınav değildir. Bu araç, hangi alanlarda güçlü olduğunuzu, hangi konularda desteğe ihtiyaç duyabileceğinizi ve mevcut aşamanızda hangi yetkinliklerin en önemli olduğunu değerlendirmenize yardımcı olur.
Bazı kadınlar için öncelik, ağ oluşturma ve görünürlük olabilir. Diğerleri için ise özgüven, stratejik planlama, hukuki farkındalık, mali disiplin ya da belirsizlik dönemlerinde dayanıklılık olabilir. Buradaki temel mesaj, girişimcilik gelişiminin herkese uyan tek bir kalıp olmadığı ve her birinin kendi bağlamının önemli olduğudur.
Beceri Matrisi sadece bir araştırma çıktısı değildir. Girişimcilik alanındaki gerçekleri betimlemekten öteye geçecek şekilde tasarlanmış olup, kadın girişimcilere daha iyi destek sağlamak için geliştirilen pratik bir araçtır. Elde edilen bulgular, VoWoCo projesi kapsamında hedef odaklı eğitim ve mentorluk faaliyetlerinin şekillendirilmesine katkıda bulunmaktadır.
Bu matris, ücretsiz olarak kullanıma sunulacak bir çevrimiçi öğrenme modülünün temelini de oluşturmaktadır. Böylelikle, araştırma, kadın girişimcilerin kendi gelişim süreçlerinde yararlanabilecekleri, erişilebilir ve pratik bir destek haline getirilmektedir.
Bu, araştırmanın bir son nokta olmadığı anlamına gelir. Bu araştırma, kadın girişimcilerin temel yetkinliklerini güçlendirmelerine, büyüme için öncelikli alanları belirlemelerine ve daha uygun rehberlik hizmetlerine erişmelerine yardımcı olabilecek araçların temelini oluşturur.
Raporun tamamını okuyun
VoWoCo araştırma bulgularının özet bir görseli; dört ülkeden elde edilen başlıca bulgular ve kadın girişimcilerin en önemli olarak belirttikleri temel beceri alanları.
07
Araştırmadan çevrimiçi öğrenmeye
Bu VoWoCo araştırması, ileride bir çevrimiçi eğitimin de temelini oluşturacak. Beceri Matrisi üzerine kurulu bu eğitim, mentorlukla bağlantılı pratik öğrenme modülleri sunarak, kadın girişimcilerin temel becerilerini adım adım, anlaşılır ve erişilebilir bir şekilde güçlendirmelerine yardımcı olacak.
Eğitim modülleri projenin mentorluk sürecine entegre edilecek, böylece aylık çalışmalar çevrimiçi eğitimin ana temaları etrafında düzenlenebilecektir. Bu sayede, öğrenme materyalleri ile mentorluk uygulamaları program boyunca birbiriyle sıkı bir şekilde bağlantılı kalacak ve birbirlerini destekleyecektir.
Çevrimiçi eğitim, pratik ve takip etmesi kolay bir formatta tasarlanacaktır. Her modül, kısa teorik açıklamaları alıştırmalar, etkileşimli görevler, videolar ve bilgi kontrolü ile bir araya getirecek; böylece katılımcılar konuyu hem anlayabilecek hem de pratikte uygulayabileceklerdir. Eğitim, tüm ortak ülkelerde erişilebilir olması için beş dilde — İngilizce, Macarca, İtalyanca, Portekizce ve Türkçe — sunulacaktır.
Planlanan eğitim modülleri
- Cinsiyet ve Kurumsal Ortamda Yol Bulma
- Ağ Oluşturma ve Sosyal Sermaye
- Özdenetim ve Motivasyon
- Fırsatların Tespiti
- Uyarlanabilir Liderlik
- Stratejik Planlama
- Yenilikçilik ve Yaratıcılık
VoWoCo projesi hakkında daha fazla bilgi edinmek ister misiniz?
Araştırma, beceri geliştirme ve mentorluk yoluyla kadın girişimcileri nasıl desteklediğimizi keşfedin.
Eğitimi Keşfedin
VoWoCo çevrimiçi eğitimi şu anda geliştirme aşamasındadır ve 2026 yılının sonlarından itibaren kullanıma sunulmaya başlanması, çok dilli erişimin ise 2027 yılının başlarına doğru gerçekleşmesi beklenmektedir.